Martı ve kedi

33361C2F00000578-3541709-image-a-20_1460723260291

Martıya minibüs çarptı.

Şehir hayatında olduğumuza göre “martı minibüse çarptı” veya “çarpıştılar” da denebilir. Bu ikinci şahit olduğum martı minibüs çarpışmasıydı.

O anı unutmak mümkün değil. İnsan düşerken, vücudunu kollayarak düşsün diye yavaşlatılmış moda girer ya, martının minibüsle çarpışması da benim için yavaşlatılmış çekim gibiydi. Sanki bana minibüs çarpmıştı ve ben düşmüş gibiydim. O an beynime kazındı kaldı.

Martı uçamıyordu, seke seke yürümeye çalıştı. Peşinden gidip yardım etmeye çalıştıkça martı uzaklaşıyordu. Daha fazla acı çekmemesi için peşini bıraktım. Sakinleşmesini şoku atlatmasını bekledim.

O anda martının peşine takılmak isteyen kediyi martının diğer arkadaşları bağır çağır savuşturdular. Kedi martının peşinde miydi çok da emin olamadım; belki merak edip yardım etmek bile istemiş olabilir. Yakalamak istese yakalardı nihayetinde. Sonra arkasını dönüp uzaklaştı ama uzaktan izlemeye devam etti.

Martının minibüsle çarpışma anından sonraki çığlıklarına, diğer martılar karşılık verdiler hemen. Yanına geldiler, yanına yaklaşanları uzaklaştırmaya çalıştılar.

Aklıma hayvanlar alemini çok iyi gözlemlemiş Pyotr Kropotkin geldi. Kendisi Sibirya’nın ıssız ve yaban topraklarında canlılar alemini epeyce bir gözlemlemiş bilim adamı, filozof ve aktivist.

Kropotkin doğada farklı türler arasında daha çok bir mücadele olsa da aynı türe ait hayvanlar arasında karşılıklı dayanışma ve yardımlaşma olduğunu gözlemlemiş.

‘Kimler daha iyi uyum sağlamıştır ?’ sorusu sorulduğunda en iyi uyum sağlamış olanların karşılıklı yardımlaşma alışkanlığı olan hayvanlarda olduğunu söylüyor. Hayatta kalma şansları daha fazla. Karşılıklı yardımlaşma da, mücadele kadar hayvan yaşamının bir yasasıdır.

Kropotkin, Darwin’in bahsettiği türler arasındaki mücadelenin imha olarak algılandığını oysa Darwin’in bu kavramı canlının tek başına yaşam mücadelesi için kullanmadığını açıklayan örnekler veriyor. Sadece kendi yaşamları için değil kendi soyundan gelenlerin başarısını kapsayacak şekilde mücadele ediyorlar.

Her bir canlının herkese karşı mücadelesi doğa yasası değildir. Karşılıklı yardımlaşma da doğa yasasıdır.

Kedi ve martı fotoğrafı: artistinbulgaria

Martı ve araba fotoğrafı: David Gammon

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s